Cengiz Holding’e ait Halilağa Bakır Madeni için verilen “işletme izni”, açılan dava sonucunda iptal edildi. Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği ile dernek başkanı Süheyla Doğan tarafından açılan işletme izni iptal davasında, Çanakkale 2. İdare Mahkemesi işletme izninin hukuka aykırı olduğuna hükmetti.
Mahkeme kararıyla birlikte, maden sahasına ilişkin Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) süreci ile işletme izni arasındaki uyumsuzluk yargı tarafından tescillenmiş oldu. Kararda, işletme izni verilen alanın ÇED olumlu kararı bulunan saha sınırlarının dışına taştığına dikkat çekildi.
Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği ve Yönetim Kurulu Başkanı Süheyla Doğan tarafından yapılan açıklamada, şirketin davayı kaybedeceğini öngörerek yeniden işletme izni almış olmasına rağmen, verilen bu kararın son derece önemli olduğu vurgulandı. Açıklamada, mahkeme kararının şirketin usulsüzlüklerini ve ruhsat sürecinde yetkili kurumların şirketler lehine nasıl hareket ettiğini ortaya koyduğu ifade edildi.
Mahkeme gerekçesinde; işletme izni verilebilmesi için gerekli izinlerden birinin ÇED izni olduğu, ÇED süreci tamamlanmamış bir alan için maden işletme izni verilemeyeceği belirtildi. Ayrıca ÇED sürecinde verilen taahhütlere aykırı davranılması halinde idari yaptırımların söz konusu olduğu vurgulandı. Kararda, işletme izni verilen alanın ÇED süreci kapsamında değerlendirilen alanla uyumlu olması gerektiği, ÇED sahası dışında kalan alanlara açık işletme usulüyle maden işletme izni verilmesinin mümkün olmadığına dikkat çekildi. Bu kapsamda dava konusu işletme izninin, ÇED olumlu kararı bulunan sahanın dışına taşacak şekilde düzenlendiği ve bu nedenle hukuka aykırı olduğu sonucuna varıldı.
Hatırlanacağı üzere, dava kapsamında daha önce verilen yürütmeyi durdurma kararının kamuoyuna yansımasının ardından Altın Madencileri Derneği Başkanı, bu kararın tüm maden ruhsatlarını etkileyebileceğini ve çok sayıda ruhsatın iptaline yol açabileceğini ifade etmişti. Açıklamada, şirketlerin bu yöndeki endişelerinin mahkeme kararıyla daha net anlaşıldığı belirtildi.
Dernek tarafından yapılan değerlendirmede, kararın yalnızca Halilağa Bakır Madeni için değil, tüm maden işletme izinleri açısından emsal niteliği taşıdığı vurgulandı. ÇED izni alınmamış alanlar için işletme izni verilemeyeceğinin açıkça ortaya konulduğu ifade edildi.
Öte yandan, köylüler tarafından usulen açılan ve şirkete verilen yeni işletme izni ile işletme ruhsatının iptaline ilişkin davaların halen devam ettiği, şirket ve ilgili kurumlar hakkında yapılan suç duyurularına ilişkin dosyaların da sürdüğü bildirildi. Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği, bu süreçlerin tamamına müdahil olunacağını belirterek, açılan davalara kamuoyunun sahip çıkmasının ve destek vermesinin önemine dikkat çekti.
Atakan Alkış
